---
title: "بورس ایران؛ تحلیل بازار، آموزش و ابزارها"
url: "https://tahlilgari.com/markets/bourse/"
type: "hub"
language: "fa-IR"
publisher: "تحلیلگری"
canonical: "https://tahlilgari.com/markets/bourse/"
---

# بورس ایران

> بورس ایران در تحلیلگری: شاخص کل و هم‌وزن، نسبت P/E و سود نقدی، صف خرید و فروش، اوراق بدهی و اثر تورم و نرخ ارز بر بازار سرمایه، با داده‌ی منبع‌دار.

## بورس ایران در یک نگاه

**بورس ایران** شامل بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران است که سهام شرکت‌ها، صندوق‌های سرمایه‌گذاری، اوراق بدهی و ابزارهای مشتقه در آن‌ها معامله می‌شوند. ویژگی‌های مهم این بازار شامل دامنه‌ی نوسان روزانه‌ی محدود، صف‌های خرید و فروش، تعدیل قیمت پس از مجمع و اثر پررنگ تورم و نرخ ارز بر قیمت‌هاست. معیار رایج حرکت کل بازار، [شاخص کل بورس تهران](https://tahlilgari.com/assets/tse-index/) است.

## این صفحه چه چیزی را پوشش می‌دهد؟

- **شاخص‌ها:** [شاخص کل و شاخص هم‌وزن](https://tahlilgari.com/glossary/tse-index/) و تفاوت آن‌ها.
- **ارزش‌گذاری:** [نسبت قیمت به سود](https://tahlilgari.com/glossary/pe-ratio/)، [سود نقدی و تعدیل پس از مجمع](https://tahlilgari.com/glossary/dividend/) و [ارزش بازار](https://tahlilgari.com/glossary/market-cap/).
- **سازوکار معامله:** [دفتر سفارش و صف](https://tahlilgari.com/glossary/order-book/)، [سفارش محدود](https://tahlilgari.com/glossary/limit-order/) و [نقدشوندگی](https://tahlilgari.com/glossary/liquidity/).
- **درآمد ثابت:** [اوراق بدهی و اخزا](https://tahlilgari.com/glossary/bond/).
- **ابزارها:** [کارمزد بورس](https://tahlilgari.com/tools/bourse-fees/)، [بازده تا سررسید](https://tahlilgari.com/tools/bond-ytm/)، [محاسبه‌گر P/E](https://tahlilgari.com/tools/pe-ratio/) و [بازده واقعی](https://tahlilgari.com/tools/real-return/).

## تحلیلگری بورس ایران را چگونه تحلیل می‌کند؟

تحلیل‌ها در این بخش بر داده‌ی رسمی — صورت‌های مالی منتشرشده در کدال و داده‌ی معاملات — تکیه دارند و همیشه اثر تورم و نرخ ارز را جداگانه بررسی می‌کنند، چون رشد اسمی در اقتصاد با تورم بالا لزوماً رشد واقعی نیست. نتیجه به‌صورت سناریو با شرط ابطال بیان می‌شود و هیچ نمادی توصیه نمی‌شود.

## ریسک‌های بورس ایران

ریسک سیاست‌گذاری و تغییر مقررات، ریسک نقدشوندگی در صف‌های فروش، تمرکز شاخص در چند صنعت بزرگ، کیفیت سود در شرایط تورمی و ریسک‌های کلان و سیاسی. نرخ‌های کارمزد و مالیات ممکن است تغییر کنند؛ ابزارهای ما این نرخ‌ها را قابل ویرایش نگه می‌دارند.

## از کجا شروع کنیم؟

اگر تازه با بورس ایران آشنا می‌شوید، ابتدا [شاخص کل](https://tahlilgari.com/glossary/tse-index/) و تفاوت آن با شاخص هم‌وزن را بخوانید، سپس [دفتر سفارش و صف](https://tahlilgari.com/glossary/order-book/) و [تعدیل قیمت پس از مجمع](https://tahlilgari.com/glossary/dividend/) را. پیش از هر خرید، هزینه‌ی کارمزد را با محاسبه‌گر بورس بسنجید و بازده را با تورم مقایسه کنید.

## پرسش‌های رایج

### چرا قیمت سهم بعد از مجمع کم می‌شود؟

چون سود نقدی مصوب از ارزش شرکت خارج می‌شود و قیمت به همان اندازه تعدیل می‌شود. جزئیات در صفحه‌ی [سود نقدی](/glossary/dividend/) آمده است.

### صف خرید و فروش چیست؟

وقتی قیمت سهم به سقف یا کف دامنه‌ی نوسان مجاز روزانه می‌رسد و سفارش‌های یک طرف بسیار بیشتر از طرف دیگر است، سفارش‌ها در همان قیمت انباشته می‌شوند. صف بخشی از [دفتر سفارش](/glossary/order-book/) است و می‌تواند نقدشوندگی را برای طرف مقابل به‌شدت محدود کند.

### شاخص کل رکورد زده؛ یعنی بازار سود داده است؟

نه لزوماً. در تورم بالا، رکورد اسمی شاخص ممکن است با کاهش ارزش واقعی یا دلاری همراه باشد. برای قضاوت، بازده را با تورم یا نرخ ارز همان دوره مقایسه کنید.

---

> بازارهای مالی با ریسک همراه‌اند. تحلیلگری فقط آموزش می‌دهد؛ مشاور سرمایه‌گذاری نیست، سیگنال نمی‌فروشد و هیچ سود یا بازدهی را تضمین نمی‌کند. محیط تمرین با کردیت تستی و سفارش تمرینی کار می‌کند. [افشای کامل ریسک](https://tahlilgari.com/risk-disclosure/)
